Frekansa göre vestibüler testler

Kalorik · döner sandalye · vHITVestibülogramSon gözden geçirme: Ekim 2026

İşitmeyi tek bir frekansta ölçüp “normal” demediğimiz gibi, vestibülo-oküler refleksi (VOR) de tek bir testle değerlendirmek eksik kalır. Kalorik test VOR’u çok düşük, döner sandalye orta, video head impulse testi (vHIT) ise yüksek frekansta ölçer. Üçü birlikte, odyogramın düşük, orta ve yüksek frekanslarına benzeyen bir “vestibüler spektrum” çizer.

Bir bakışta

Kalorik test yaklaşık 0,003 Hz’e, döner sandalye 0,01–0,64 Hz’e, vHIT ise günlük baş hareketlerinin yüksek frekans bandına (yaklaşık 3–5 Hz) karşılık gelir.^1,2
Testler birbirinin yerine geçmez: kronik baş dönmesinde kaloriğe göre vHIT’in duyarlılığı %34, özgüllüğü %94’tür. Normal vHIT kalorik kaybı dışlamaz.⁵
Kalorik zayıflık ile normal vHIT’in birlikteliği (ayrışma) Ménière hastalığının %59’unda, vestibüler migren ve diğer bozuklukların %17’sinde görülür.⁶
Bárány Derneği’nin bilateral vestibülopati ve presbivestibülopati ölçütleri üç frekans bandının her birine ayrı eşik koyar.^12,13

Odyogram benzetmesi

Odyogram 250 ile 8.000 Hz arasında her frekansı ayrı ölçer; gürültüye bağlı kayıp 4.000 Hz’de çentik, Ménière ise düşük frekansta kayıp yapar. Hastalığın “imzası” frekans dağılımındadır. Vestibüler sistemde de benzer bir mantık işler. VOR’un görevi baş hareketi sırasında görüntüyü sabit tutmaktır ve günlük baş hareketleri geniş bir frekans aralığına yayılır: yürürken ve koşarken baş hareketinin baskın frekansı birkaç hertzdir, koşuda harmonikler 15–20 Hz’e ulaşır.⁴

Klinik testler bu aralığın farklı bölümlerini örnekler. Kalorik uyaran fizyolojik değildir ve çok yavaştır; döner sandalye gerçek bir dönme uyaranıyla orta frekansları tarar; head impulse testi ise ani, yüksek ivmeli bir baş hareketiyle refleksin en zorlandığı bölgeyi sınar. Aktif baş rotasyonu testleri (VAT) 2–6 Hz’i ölçerek bu boşluğu doldurur.³

Etkileşimli vestibülogram

Bir profil seçin. Grafik üç testin sonucunu aynı frekans ekseninde gösterir; altındaki kartlar her testin klinikte raporlanan ölçüsünü, son kutu ise örüntünün öğrettiğini verir.

Etkileşimli vestibülogram: 0,001 Hz’den 20 Hz’e VOR

Vestibülogram yükleniyor…

Profiller öğretim amaçlı ve şematiktir; değerler normal yanıtın yüzdesi olarak gösterilir, gerçek hasta verisi değildir. Simgeler odyogram geleneğini izler: kırmızı daire sağ kulak, mavi çarpı sol kulak; eşkenar dörtgen iki kulağı birlikte uyaran döner sandalyedir. Gölgeli bant günlük baş hareketlerinin frekans aralığıdır.

Üç test yan yana

	Kalorik test	Döner sandalye	vHIT
Frekans	~0,003 Hz (çok düşük)	0,01–0,64 Hz (orta); bazı sistemlerde 1–2 Hz’e kadar	Yüksek; yaklaşık 3–5 Hz’lik baş hareketi bandı
Uyaran	Sıcak ve soğuk su ya da hava; endolenfte ısı akımı	Tüm vücudun sinüzoidal ya da basamak dönmesi	Ani, küçük, yüksek ivmeli pasif baş hareketi
Taraf	Her kulak ayrı	İki kulak birlikte; asimetri yön gösterir	Her kanal ayrı
Kanal	Yalnız lateral	Yalnız lateral (yatay dönmede)	Altı kanalın tümü
Ölçü	Kanal parezisi, yön üstünlüğü	Kazanç, faz, simetri, zaman sabiti	Kazanç, açık ve gizli sakkadlar
Güçlü yanı	Tek taraflı kaybın klasik ölçüsü; Ménière’de vHIT’ten daha sık anormal	Bilateral kayıp, kompanzasyon izlemi, çocuklar, ototoksisite izlemi; velocity storage	Hızlı, iyi tolere edilir, yatak başında; kanal bazında sonuç
Sınırı	Fizyolojik olmayan uyaran; kulak anatomisinden etkilenir; bulantı yapabilir	Pahalı ve az bulunur; tarafı doğrudan göstermez	Kısmi kayıplarda duyarlılığı düşük; teknik hatalara açık

Frekans değerleri ve döner sandalyenin kullanım alanları: Zalewski 2015; vHIT bandı: Petrak ve ark. 2013.^1,2

Ayrışmanın fizyolojisi

Kokleada her frekansın bazal membranda kendi yeri vardır (tonotopi). Kristada böyle bir frekans haritası yoktur; frekans ayrışması iki başka nedenden doğar.

İki tür afferent: düzenli deşarjlı afferentler çoğunlukla tip II tüylü hücrelerden ve kristanın çevresinden gelir; yavaş ve sürekli uyaranları iletir (“sürekli sistem”). Düzensiz deşarjlı afferentler ağırlıkla tip I hücrelerden ve merkezden gelir; ani değişikliklere yanıt verir (“geçici sistem”). Kabaca, düşük frekanslı testler birincisine, yüksek frekanslı testler ikincisine daha çok dayanır.^9,8
Kalorik uyaranın mekaniği: kalorik yanıt, ısı farkının endolenfte akım oluşturmasına bağlıdır. Hidropsta genişleyen membranöz kanal bu akımı “dağıtabilir”; böylece kalorik yanıt azalırken gerçek baş hareketine verilen yanıt korunur. Doğuştan kanal anomalisi olan hastalarda da kalorik yanıt yokken vHIT’in normal bulunması bu “dağılma” açıklamasını destekler.^6,10
Merkezi işlem: düşük frekanslarda beyin sapındaki velocity storage yanıtı uzatır; döner sandalyenin zaman sabiti bu mekanizmayı ölçer. Kompanzasyon da frekansa bağlıdır: önce orta frekans asimetrisi düzelir.^1,11 Velocity storage’ın tarihçesi →

Kanıtlar

Soru	Bulgu	Çalışma
vHIT kaloriğin yerini alır mı?	Hayır. 11 çalışma, 2.670 hasta: anormal sonuç vHIT’te %21, kaloriğe %55. Kaloriğe göre vHIT duyarlılığı %34, özgüllüğü %94.	Meta-analiz, 2021⁵
Ayrışma Ménière’i gösterir mi?	Ménière %59, vestibüler migren %17, diğer bozukluklar %17. Özgüllük %84 (yalnız kalorikte %67).	Kohort, 2.101 hasta, 2024⁶
Ayrışma schwannomda da olur mu?	Ménière %57, vestibüler schwannom %25, lateral kanal BPPV %9. Ménière–BPPV ayırımı iyi, Ménière–schwannom ayırımı zayıf.	Retrospektif, 195 hasta, 2025⁷
Nöritte bantlar aynı hızda mı düzelir?	6–12 ayda düşük-orta frekans işlevi %94’ünde, ultra düşük ve yüksek frekans işlevi %44’ünde normale döndü; döner sandalye asimetrisi biri dışında hepsinde düzeldi.	Prospektif, 16 hasta, 2023¹¹
Tanı ölçütleri frekansı kullanır mı?	Bilateral vestibülopati: vHIT <0,6, kalorik toplam <6°/sn ya da döner sandalye 0,1 Hz kazancı <0,1. Presbivestibülopati: sırasıyla 0,6–0,8, 6–25°/sn ve 0,1–0,3.	Bárány ölçütleri, 2017 ve 2019^12,13

Hangi test, ne zaman?

vHIT ile başlayın: hızlıdır ve anormal sonuç kalorik kaybı güçlü biçimde öngörür (özgüllük %94).⁵
vHIT normal ama şüphe sürüyorsa kalorik yapın: özellikle Ménière, vestibüler migren ve schwannom düşünülüyorsa; normal vHIT tek başına yeterli değildir.^5,6
Döner sandalye: bilateral kayıptan şüphelenildiğinde, kompanzasyonu ve ototoksisiteyi izlerken, kaloriğin yapılamadığı çocuklarda ve santral bir velocity storage bozukluğu düşünüldüğünde.¹
Sonuçları birlikte okuyun: tek bir bandın normal olması “vestibüler sistem normal” demek değildir; örüntü tanıyı söyler.

Sitede deneyin

Kalorik ve vHIT laboratuvarlarında aynı hastalığı iki frekansta karşılaştırın; test sonucu yorumlayıcı kanal parezisini ve kazanç eşiklerini hesaplar.

Benzetmenin sınırları

Tonotopi yoktur: koklea frekansları yere göre ayırır; vestibüler organda frekans ayrışması afferent türlerinden ve uyaranın mekaniğinden doğar.⁸
Uyaranlar aynı türden değildir: odyometride yalnız frekans değişir; burada uyaranın kendisi de değişir (ısı, tüm vücut dönmesi, pasif baş itişi) ve ölçüler farklı birimlerdedir.
Taraf bilgisi eşit değildir: kalorik ve vHIT her tarafı ayrı ölçer, döner sandalye iki labirenti birlikte uyarır.¹
Standart bir vestibülogram yoktur: bu sayfadaki grafik bir öğretim aracıdır; klinikte üç testin sonuçları ayrı raporlanır.

Vestibular tests by frequency

Caloric · rotatory chair · vHITVestibulogramLast reviewed: October 2026

Just as we do not test hearing at one frequency and call it normal, assessing the vestibulo-ocular reflex (VOR) with a single test is incomplete. The caloric test measures the VOR at very low frequency, the rotatory chair at mid frequencies and the video head impulse test (vHIT) at high frequency. Together they trace a “vestibular spectrum” much like the low, mid and high frequencies of an audiogram.

At a glance

The caloric test corresponds to about 0.003 Hz, the rotatory chair to 0.01–0.64 Hz and vHIT to the high-frequency band of everyday head movement (about 3–5 Hz).^1,2
The tests are not interchangeable: in chronic dizziness, vHIT has 34% sensitivity and 94% specificity against the caloric test. A normal vHIT does not rule out a caloric loss.⁵
A caloric weakness with a normal vHIT (dissociation) occurs in 59% of Ménière’s disease and 17% of vestibular migraine and other disorders.⁶
The Bárány Society criteria for bilateral vestibulopathy and presbyvestibulopathy set a separate threshold for each of the three bands.^12,13

The audiogram analogy

An audiogram measures each frequency from 250 to 8,000 Hz separately; noise-induced loss makes a notch at 4,000 Hz, Ménière’s disease a low-frequency loss. The disorder’s “signature” lies in the frequency pattern. The vestibular system follows a similar logic. The VOR keeps the image stable during head movement, and everyday head movement spans a wide frequency range: the dominant frequency during walking and running is a few hertz, and in running harmonics reach 15–20 Hz.⁴

Clinical tests sample different parts of this range. The caloric stimulus is non-physiological and very slow; the rotatory chair sweeps the mid frequencies with a real rotation; the head impulse test probes the region where the reflex works hardest, with a sudden, high-acceleration head movement. Active head rotation tests (VAT) fill the gap by measuring 2–6 Hz.³

Interactive vestibulogram

Choose a profile. The chart shows the three tests on one frequency axis; the cards below give each test’s clinical measure and the last box what the pattern teaches.

Interactive vestibulogram: the VOR from 0.001 to 20 Hz

Loading the vestibulogram…

Schematic profiles for teaching; values are shown as a percentage of normal response and are not real patient data. Symbols follow the audiogram convention: red circle = right ear, blue cross = left ear; the diamond is the rotatory chair, which stimulates both ears together. The shaded band is the frequency range of everyday head movements.

Three tests side by side

	Caloric test	Rotatory chair	vHIT
Frequency	~0.003 Hz (very low)	0.01–0.64 Hz (mid); up to 1–2 Hz on some systems	High; roughly the 3–5 Hz head-movement band
Stimulus	Warm and cool water or air; thermal convection in endolymph	Sinusoidal or step rotation of the whole body	Sudden, small, high-acceleration passive head turn
Side	Each ear separately	Both ears together; asymmetry indicates side	Each canal separately
Canals	Lateral only	Lateral only (in yaw rotation)	All six canals
Measure	Canal paresis, directional preponderance	Gain, phase, symmetry, time constant	Gain, overt and covert saccades
Strength	Classic measure of unilateral loss; abnormal more often than vHIT in Ménière’s disease	Bilateral loss, monitoring compensation, children, ototoxicity monitoring; velocity storage	Quick, well tolerated, bedside; canal-specific result
Limitation	Non-physiological stimulus; affected by ear anatomy; can cause nausea	Expensive and scarce; does not show the side directly	Low sensitivity for partial loss; prone to technical artefacts

Frequencies and indications for the rotatory chair: Zalewski 2015; vHIT band: Petrak et al. 2013.^1,2

Why results dissociate

In the cochlea each frequency has its own place on the basilar membrane (tonotopy). The crista has no such frequency map; dissociation between frequencies arises for two other reasons.

Two kinds of afferent: regular afferents come mostly from type II hair cells and the periphery of the crista and carry slow, sustained stimuli (the “sustained system”). Irregular afferents come mainly from type I cells and the centre and respond to sudden change (the “transient system”). Broadly, low-frequency tests rely more on the first and high-frequency tests on the second.^9,8
The mechanics of the caloric stimulus: the caloric response depends on a temperature difference driving flow in the endolymph. In hydrops, the enlarged membranous duct may “dissipate” this flow, so the caloric response falls while the response to a real head movement is preserved. Patients with congenital canal anomalies who have an absent caloric response but a normal vHIT support this “dissipation” account.^6,10
Central processing: at low frequencies velocity storage in the brainstem prolongs the response; the chair’s time constant measures this mechanism. Compensation is frequency-dependent too: mid-frequency asymmetry resolves first.^1,11 The history of velocity storage →

Evidence

Question	Finding	Study
Can vHIT replace the caloric test?	No. 11 studies, 2,670 patients: abnormal in 21% on vHIT vs 55% on caloric testing. Against the caloric test, vHIT sensitivity 34%, specificity 94%.	Meta-analysis, 2021⁵
Does dissociation point to Ménière’s?	Ménière’s 59%, vestibular migraine 17%, other disorders 17%. Specificity 84% (67% for the caloric test alone).	Cohort, 2,101 patients, 2024⁶
Does it occur in schwannoma?	Ménière’s 57%, vestibular schwannoma 25%, lateral canal BPPV 9%. Good separation of Ménière’s from BPPV, weak from schwannoma.	Retrospective, 195 patients, 2025⁷
Do the bands recover equally after neuritis?	At 6–12 months, low-to-mid-frequency function normalised in 94%, ultralow- and high-frequency function in 44%; chair asymmetry resolved in all but one.	Prospective, 16 patients, 2023¹¹
Do diagnostic criteria use frequency?	Bilateral vestibulopathy: vHIT <0.6, summed caloric <6°/s or chair gain at 0.1 Hz <0.1. Presbyvestibulopathy: 0.6–0.8, 6–25°/s and 0.1–0.3 respectively.	Bárány criteria, 2017 and 2019^12,13

Which test, when?

Start with vHIT: it is quick, and an abnormal result strongly predicts a caloric loss (specificity 94%).⁵
If vHIT is normal but suspicion remains, do a caloric test: especially when Ménière’s disease, vestibular migraine or schwannoma is considered; a normal vHIT is not enough on its own.^5,6
Rotatory chair: when bilateral loss is suspected, to monitor compensation and ototoxicity, in children who cannot have caloric testing, and when a central velocity storage disorder is considered.¹
Read the results together: a normal result in one band does not mean the vestibular system is normal; the pattern carries the diagnosis.

Try it on this site

Compare the same disorder at two frequencies in the caloric and vHIT labs; the test result interpreter calculates canal paresis and gain thresholds.

Limits of the analogy

No tonotopy: the cochlea separates frequencies by place; in the vestibular organ dissociation comes from afferent types and stimulus mechanics.⁸
The stimuli are not of one kind: in audiometry only frequency changes; here the stimulus itself changes too (heat, whole-body rotation, passive head thrust), and the measures are in different units.
Side information is unequal: caloric testing and vHIT measure each side separately; the chair stimulates both labyrinths together.¹
There is no standard vestibulogram: the chart on this page is a teaching tool; in clinic the three tests are reported separately.