Ön tanıGüncel seriler 2010–2026Çocuk · erişkin · yaşlıSon gözden geçirme: Ekim 2026
Aynı yakınma farklı yaşlarda farklı hastalıklara işaret eder: baş dönmesi olan beş yaşındaki çocukta önce migrenle ilişkili tabloları, ergende vestibüler nöriti, yetmiş yaşındaki hastada BPPV’yi, ortostatik hipotansiyonu ve inmeyi düşünürüz. Bu sayfa, güncel serilerdeki tanı dağılımlarını yaş gruplarına göre bir araya getirir.
Bir bakışta
Çocuk: migrenle ilişkili tablolar (vestibüler migren ve çocukluk çağı rekürren vertigosu) her yaş grubunda ilk sıradadır; 7 çalışmanın birleşik verisinde tanıların ≈%33’ü.1
Çocukta akut tablo: 0–5 yaşta santral nedenler (en sık akut post-enfeksiyöz serebellit), ergenlikte periferik nedenler (en sık vestibüler nörit) ağır basar.2
Erişkin: uzman merkez serisinde en sık tanılar BPPV (%17), fonksiyonel baş dönmesi (%15), santral vestibüler sendromlar (%12), vestibüler migren (%11) ve Ménière hastalığıdır (%10).3
Yaşlı: ≥70 yaşta en sık tanı BPPV’dir (%28); birinci basamakta ise ≥65 yaşta en sık katkı eden neden kardiyovasküler hastalıktır (%57) ve hastaların %62’sinde birden fazla neden vardır.6,7
BPPV’nin bir yıllık yaygınlığı 60 yaş üstünde 18–39 yaşa göre yaklaşık yedi kat yüksektir; 80 yaşa kadar kümülatif insidans ≈%10’dur.5
Yaşa göre ön tanı
Hastanın yaş grubunu ve başvuru tablosunu seçin. Liste, aşağıdaki serilere ve hastalık sayfalarındaki yaş verilerine dayanarak ilk planda düşünülmesi gereken tanıları ve o yaşa özgü kırmızı bayrağı gösterir.
2.470 çocuk ve ergende konan 3.399 tanının dağılımı. Migren grubunun %71’i vestibüler migren, kalanı büyük ölçüde çocukluk çağı rekürren vertigosudur; odyovestibüler tanıların %49’u BPPV, %27’si vestibüler kayıp (nörit, kohleovestibüler kayıp).1
Migren ve varyantları (VM, RVC)%32,7
Odyovestibüler hastalıklar%23,9
Psikojenik%11,3
Nörolojik%10,4
Travma sonrası%8,8
Hareket hastalığı%3,6
Kaynak: Fancello ve ark. 2021, Türkiye’den bir seri dahil 7 çalışma.
Migren tüm yaş gruplarında ilk sıradadır; odyovestibüler hastalıklar yaşla artar.1
Nörolojik nedenler 5 yaş altında daha sıktır (≈%18; büyük çocuklarda ≈%4); travma sonrası vertigo da bu yaşta daha sıktır.1
Psikojenik nedenler 6 yaştan sonra belirginleşir; ergenlerde kardiyovasküler nedenler (ortostatik intolerans) üçüncü sıraya çıkar (≈%10).1
Akut vestibüler sendrom: yaş gruplarına göre
Üçüncü basamak bir çocuk hastanesinde 723 çocuğun 132’sinde akut vestibüler sendrom vardı. Santral nedenlerin oranı 0–5 yaşta %74, 6–11 yaşta %60 iken, 12–18 yaşta periferik nedenler ağır bastı (%63). Tüm seride en sık tanılar çocukluk çağı rekürren vertigosu (%13), primer baş ağrısı (%12) ve vestibüler migrendi (%10).2
Tanı
0–5 yaş (n=38)
6–11 yaş (n=53)
12–18 yaş (n=41)
Akut post-enfeksiyöz serebellit
%50,0
%13,2
%7,3
Vestibüler nörit
%2,6
%13,2
%36,6
Travma sonrası vertigo
%10,5
%22,6
%12,2
Ani işitme kaybı
%2,6
%13,2
%9,8
Labirentit
%21,1
%5,7
%0
Aşı sonrası vertigo / ataksi
%2,6
%9,4
%4,9
İnme
%0
%1,9
%4,9
Erişkin
Bir uzman baş dönmesi merkezinde 17.718 hastada tanıların göreli sıklığı. Seri tüm yaşları kapsar ve sevk edilmiş hastalardan oluşur; birinci basamaktaki dağılımı yansıtmaz.3
BPPV%17,1
Fobik postüral vertigo (bugün PPPD)%15,0
Santral vestibüler sendromlar%12,3
Vestibüler migren%11,4
Ménière hastalığı%10,1
Vestibüler nörit%8,3
Bilateral vestibülopati%7,1
Vestibüler paroksizmi%3,7
Kaynak: Strupp ve ark. 2013. “Fobik postüral vertigo” bugün PPPD kapsamında değerlendirilir.
Vestibüler migrenli hastaların ortalama yaşı ≈41, %64’ü kadındır.4
Bilateral vestibülopati her yaşta görülebilir; tanı çoğunlukla 50–60 yaşta konur.4
Akut santral vestibüler sendromda 60 yaş üstü olmak inme lehine bir özelliktir.4
Yaşlı
≥70 yaş: çok disiplinli baş dönmesi birimi
731 hastanın %85’inde neden bulundu; %25’inde iki tanı birlikteydi.6
BPPV%27,6
Hiperventilasyon / anksiyete%15,3
Tanı konamadı%15,2
Ortostatik hipotansiyon%7,1
Rekürren vestibülopati%5,5
Ménière hastalığı%5,2
Santral vasküler bozukluk%5,2
Vestibüler nörit%4,1
İlaç%1,9
Migren%1,1
Kaynak: van Leeuwen ve Bruintjes 2014.
≥65 yaş: birinci basamak
417 hastada en sık alt tip presenkoptu (%69). Başlıca katkı eden nedenler kardiyovasküler hastalık (%57), periferik vestibüler hastalık (%14) ve psikiyatrik hastalık (%10) idi; en sık küçük katkı eden neden ilaç yan etkisiydi (%23). Hastaların %62’sinde birden fazla neden vardı.7
60 yaş ve üstü: yaş dilimlerine göre
Bir nöroloji baş dönmesi kliniğinde 102 hasta (ortalama yaş 73). Vestibüler migren yaşla azalırken bilateral vestibülopati yalnızca ≥80 yaşta görüldü; presbivestibülopati uzman klinikte bile seyrek bir tanıydı.8
Tanı
60–69 yaş (n=41)
70–79 yaş (n=32)
≥80 yaş (n=29)
Vestibüler migren
%29,3
%21,9
%13,8
BPPV
%22,0
%15,6
%20,7
PPPD
%17,1
%15,6
%3,4
Ménière hastalığı
%2,4
%9,4
%13,8
Bilateral vestibülopati
%0
%0
%13,8
Presbivestibülopati
%2,4
%3,1
%3,4
Hafif bilateral kayıp (vHIT kazancı 0,6–0,8) 7 hastada vardı, ama bunların yalnızca 3’ü presbivestibülopati tanısı aldı; kalanlarda BPPV, Ménière hastalığı, vestibüler migren ya da vestibüler schwannom vardı. Presbivestibülopati ancak başka bir nedenle açıklanamayan kayıpta konan bir tanıdır.8,9
Tipik yaş aralıkları
Şematik: bantlar her hastalığın tipik olduğu yaşları gösterir; kesin insidans eğrisi değildir.
Ortam belirleyicidir: uzman merkez, acil servis ve birinci basamak serileri farklı hastaları görür. Birinci basamakta yaşlıda kardiyovasküler nedenler öne çıkarken, uzman merkezde vestibüler tanılar ağırlıktadır.3,7
Tanı ölçütleri zamanla değişti: eski serilerdeki “fobik postüral vertigo” bugün PPPD, “benign paroksismal vertigo” bugün çocukluk çağı rekürren vertigosu olarak sınıflanır.13,16
Birden fazla neden: özellikle yaşlıda tek bir tanı aramak yerine katkı eden tüm nedenleri (BPPV, ortostatik hipotansiyon, ilaç, görme, nöropati) değerlendirin.6,7
Küçük seriler: 60 yaş üstü dilimlerdeki ve çocukta akut tablolardaki yüzdeler küçük gruplara dayanır; eğilimi gösterir, kesin sıklık değildir.2,8
Vestibular disorders by age
Differential diagnosisRecent series 2010–2026Children · adults · older adultsLast reviewed: October 2026
The same complaint points to different disorders at different ages: in a dizzy five-year-old we think first of migraine-related disorders, in an adolescent of vestibular neuritis, in a seventy-year-old of BPPV, orthostatic hypotension and stroke. This page brings together the distribution of diagnoses in recent series by age group.
At a glance
Children: migraine-related disorders (vestibular migraine and recurrent vertigo of childhood) lead in every age group; ≈33% of diagnoses in pooled data from 7 studies.1
Acute presentations in children: central causes (most often acute post-infectious cerebellitis) predominate at 0–5 years, peripheral causes (most often vestibular neuritis) in adolescence.2
Adults: in a specialist-centre series the commonest diagnoses were BPPV (17%), functional dizziness (15%), central vestibular syndromes (12%), vestibular migraine (11%) and Ménière’s disease (10%).3
Older adults: at ≥70 years the commonest diagnosis is BPPV (28%); in primary care at ≥65 years the commonest contributing cause is cardiovascular disease (57%), and 62% have more than one cause.6,7
The one-year prevalence of BPPV is about seven times higher over age 60 than at 18–39; cumulative incidence by age 80 is ≈10%.5
Differential by age
Choose the patient’s age group and presentation. The list shows the diagnoses to consider first, based on the series below and the age data on the disorder pages, together with the red flag for that age.
Distribution of 3,399 diagnoses in 2,470 children and adolescents. Within the migraine group, 71% were vestibular migraine and most of the rest recurrent vertigo of childhood; of audio-vestibular diagnoses, 49% were BPPV and 27% vestibular loss (neuritis, cochleovestibular loss).1
Migraine and variants (VM, RVC)32.7%
Audio-vestibular disorders23.9%
Psychogenic11.3%
Neurological10.4%
Post-traumatic8.8%
Motion sickness3.6%
Source: Fancello et al. 2021, 7 studies including one from Turkey.
Migraine leads in every age group; audio-vestibular disorders increase with age.1
Neurological causes are more frequent under age 5 (≈18%; ≈4% in older children), as is post-traumatic vertigo.1
Psychogenic causes become apparent after age 6; in adolescents cardiovascular causes (orthostatic intolerance) rise to third place (≈10%).1
Acute vestibular syndrome by age group
In a tertiary children’s hospital, 132 of 723 children had an acute vestibular syndrome. Central causes made up 74% at 0–5 years and 60% at 6–11 years, whereas peripheral causes predominated at 12–18 years (63%). In the whole series the commonest diagnoses were recurrent vertigo of childhood (13%), primary headache (12%) and vestibular migraine (10%).2
Diagnosis
0–5 y (n=38)
6–11 y (n=53)
12–18 y (n=41)
Acute post-infectious cerebellitis
50.0%
13.2%
7.3%
Vestibular neuritis
2.6%
13.2%
36.6%
Post-traumatic vertigo
10.5%
22.6%
12.2%
Sudden hearing loss
2.6%
13.2%
9.8%
Labyrinthitis
21.1%
5.7%
0%
Post-vaccination vertigo / ataxia
2.6%
9.4%
4.9%
Stroke
0%
1.9%
4.9%
Adults
Relative frequency of diagnoses in 17,718 patients at a specialist dizziness centre. The series covers all ages and consists of referred patients; it does not reflect primary care.3
BPPV17.1%
Phobic postural vertigo (now PPPD)15.0%
Central vestibular syndromes12.3%
Vestibular migraine11.4%
Ménière’s disease10.1%
Vestibular neuritis8.3%
Bilateral vestibulopathy7.1%
Vestibular paroxysmia3.7%
Source: Strupp et al. 2013. “Phobic postural vertigo” is now considered under PPPD.
Patients with vestibular migraine have a mean age of ≈41, and 64% are women.4
Bilateral vestibulopathy can occur at any age; it is usually diagnosed at 50–60 years.4
In an acute central vestibular syndrome, age over 60 favours stroke.4
Older adults
≥70 years: multidisciplinary dizziness unit
A cause was found in 85% of 731 patients; 25% had two coexisting diagnoses.6
BPPV27.6%
Hyperventilation / anxiety15.3%
No diagnosis15.2%
Orthostatic hypotension7.1%
Recurrent vestibulopathy5.5%
Ménière’s disease5.2%
Central vascular disorder5.2%
Vestibular neuritis4.1%
Medication1.9%
Migraine1.1%
Source: van Leeuwen and Bruintjes 2014.
≥65 years: primary care
In 417 patients the commonest subtype was presyncope (69%). The main contributing causes were cardiovascular disease (57%), peripheral vestibular disease (14%) and psychiatric illness (10%); the commonest minor contributor was an adverse drug effect (23%). 62% had more than one cause.7
60 years and over: by age band
102 patients in a neurology dizziness clinic (mean age 73). Vestibular migraine fell with age, whereas bilateral vestibulopathy was seen only at ≥80; presbyvestibulopathy was an uncommon diagnosis even in a specialist clinic.8
Diagnosis
60–69 y (n=41)
70–79 y (n=32)
≥80 y (n=29)
Vestibular migraine
29.3%
21.9%
13.8%
BPPV
22.0%
15.6%
20.7%
PPPD
17.1%
15.6%
3.4%
Ménière’s disease
2.4%
9.4%
13.8%
Bilateral vestibulopathy
0%
0%
13.8%
Presbyvestibulopathy
2.4%
3.1%
3.4%
Mild bilateral loss (vHIT gain 0.6–0.8) was present in 7 patients, but only 3 were diagnosed with presbyvestibulopathy; the others had BPPV, Ménière’s disease, vestibular migraine or vestibular schwannoma. Presbyvestibulopathy is a diagnosis for loss not better explained by another cause.8,9
Typical age ranges
Schematic: bands show where each disorder is typical, not exact incidence curves.
Setting matters: specialist-centre, emergency and primary-care series see different patients. In primary care cardiovascular causes dominate in older adults, whereas vestibular diagnoses dominate in specialist centres.3,7
Diagnostic criteria have changed: “phobic postural vertigo” in older series is now classified as PPPD, and “benign paroxysmal vertigo” as recurrent vertigo of childhood.13,16
More than one cause: particularly in older adults, assess all contributing causes (BPPV, orthostatic hypotension, drugs, vision, neuropathy) rather than looking for a single diagnosis.6,7
Small series: the percentages for age bands over 60 and for acute presentations in children rest on small groups; they show trends, not exact frequencies.2,8
Kaynaklar
Fancello V, Palma S, Monzani D, Pelucchi S, Genovese E, Ciorba A. Vertigo and dizziness in children: an update. Children (Basel). 2021;8(11):1025. doi:10.3390/children8111025
Sommerfleck PA, Martinez CM, Costa LD, Carmona S. Vertigo in children: etiology and clinical characteristics of acute vestibular disorders. Front Neurol. 2026;17:1883728. doi:10.3389/fneur.2026.1883728
Strupp M, Dieterich M, Brandt T. The treatment and natural course of peripheral and central vertigo. Dtsch Arztebl Int. 2013;110(29–30):505–516. doi:10.3238/arztebl.2013.0505
Strupp M, Dlugaiczyk J, Ertl-Wagner BB, Rujescu D, Westhofen M, Dieterich M. Vestibular disorders: diagnosis, new classification and treatment. Dtsch Arztebl Int. 2020;117(17):300–310. doi:10.3238/arztebl.2020.0300
von Brevern M, Radtke A, Lezius F, et al. Epidemiology of benign paroxysmal positional vertigo: a population based study. J Neurol Neurosurg Psychiatry. 2007;78(7):710–715. doi:10.1136/jnnp.2006.100420
van Leeuwen RB, Bruintjes TD. Dizziness in the elderly: diagnosing its causes in a multidisciplinary dizziness unit. Ear Nose Throat J. 2014;93(4–5):162–167. doi:10.1177/0145561314093004-511
Maarsingh OR, Dros J, Schellevis FG, et al. Causes of persistent dizziness in elderly patients in primary care. Ann Fam Med. 2010;8(3):196–205. doi:10.1370/afm.1116
Chang TP, Kuo YH, Bery AK. Presbyvestibulopathy: an uncommon cause of dizziness in the elderly. Front Neurol. 2026;17:1744462. doi:10.3389/fneur.2026.1744462
Agrawal Y, Van de Berg R, Wuyts F, et al. Presbyvestibulopathy: diagnostic criteria. Consensus document of the classification committee of the Bárány Society. J Vestib Res. 2019;29(4):161–170. doi:10.3233/VES-190672
Kim JS, Newman-Toker DE, Kerber KA, et al. Vascular vertigo and dizziness: diagnostic criteria. J Vestib Res. 2022;32(3):205–222. doi:10.3233/VES-210169
Kim HA, Bisdorff A, Bronstein AM, et al. Hemodynamic orthostatic dizziness/vertigo: diagnostic criteria. J Vestib Res. 2019;29(2–3):45–56. doi:10.3233/VES-190655
Cha YH, Golding JF, Keshavarz B, et al. Motion sickness diagnostic criteria: consensus document of the Classification Committee of the Bárány Society. J Vestib Res. 2021;31(5):327–344. doi:10.3233/VES-200005
van de Berg R, Widdershoven J, Bisdorff A, et al. Vestibular migraine of childhood and recurrent vertigo of childhood: diagnostic criteria. J Vestib Res. 2021;31(1):1–9. doi:10.3233/VES-200003
Strupp M, Lopez-Escamez JA, Kim JS, et al. Vestibular paroxysmia: diagnostic criteria. J Vestib Res. 2016;26(5–6):409–415. doi:10.3233/VES-160589
Cha YH, Baloh RW, Cho C, et al. Mal de débarquement syndrome diagnostic criteria. J Vestib Res. 2020;30(5):285–293. doi:10.3233/VES-200714
Staab JP, Eckhardt-Henn A, Horii A, et al. Diagnostic criteria for persistent postural-perceptual dizziness (PPPD). J Vestib Res. 2017;27(4):191–208. doi:10.3233/VES-170622